Tatra T97: licytacja czeskiego klasyka z Kanady zakończona!

Pisaliśmy już o Tatrze T97 w ostatni czwartek na FB – zacząłem od przeglądania Bring a Trailer i trafił mi się czeski staroć wystawiony w Kanadzie. W tamtym momencie ktoś licytował za 13 000 USD… ale to, co wydarzyło się pod koniec aukcji, przeszło moje najśmielsze oczekiwania.

Rocznik 1938, wymagający miłości i renowacji – rarytas, którego wartość to nie tylko mechanika i styl, ale też fragment jednej z najbardziej kontrowersyjnych historii motoryzacji XX wieku.

W latach 1936 – 1939 z fabryki w Kopřivnicach wyjechało zaledwie 508 egzemplarzy T97 – niewielka liczba, jeśli wziąć pod uwagę milionowe nakłady produkcyjne późniejszych Garbusów.
T97 to kwintesencja geniuszu Hansa Ledwinki: opływowe nadwozie (projekt inspirowany aerodynamiką), tylny silnik chłodzony powietrzem, czterocylindrowy boxer – konstrukcja prosta, ale na tamte czasy nowatorska i trwała.

A co z osiągami? Maksymalna prędkość sięgała około 130 km/h – w 1938 roku naprawdę imponujący wynik. Nic dziwnego, że nawet egzemplarz w stanie wymagającym renowacji potrafi „rozgrzać” serca kolekcjonerów.

Wynik aukcji

Jak donosi Bring a Trailer, pojazd poszedł za 78 500 USD. Dwie godziny przed zakończeniem aukcji cena oscylowała wokół 21 000 USD, co pokazuje, jak gwałtownie apetyt kolekcjonerów rósł w końcówce. Ktoś skomentował na BaT: „Just Wow” — i trudno się nie zgodzić.

Spór Tatra vs. Volkswagen / Porsche

Historia związku Tatry z Porsche i Volkswagenem jest zawiła, ale pełna ciekawostek — a że miałem o tym wspomnieć, tak też czynię. Wiele osób słyszało, że Ferdinand Porsche, projektując Volkswagena, „zainspirował się” Tatrą V570. Ale to właśnie model T97 był gwoździem do trumny w sprawie o plagiat! Prototyp V570 dał Porsche ideę taniego samochodu, ale to T97 dostarczyła gotowe rozwiązania: czterocylindrowy silnik bokser z tyłu, opływowy kształt i niezależne zawieszenie. T97 był niemal bliźniaczo podobny do wczesnych prototypów KdF-Wagena. Ferdinand Porsche, który znał Ledwinkę osobiście – a nawet się z nim spotykał – miał bezpośredni dostęp do jego myśli i projektów. Sam Porsche, podczas powojennych przesłuchań, miał przyznać: „Patrzyłem na ramię Ledwinki, a on na moje”.

Volkswagen musiał w końcu zapłacić. W 1965 roku zawarto ugodę z Tatrą, a wypłacona suma wyniosła (podobno) 1 000 000 DM. Warto jednak zauważyć, że wcześniejsze próby dochodzenia roszczeń zostały wstrzymane, kiedy Niemcy zajęli Czechosłowację, a produkcję T97 zawieszono w 1939 roku. Choć Volkswagen argumentował, że nie złamał patentów, różnice między modelem T97 a KdF-Wagenem (Garbusem) w układzie silnika z tyłu, opływowej karoserii i rozwiązaniach zawieszenia były na tyle bliskie, że spółka wolała zawrzeć ugodę poza sądem.

Podsumowanie

Tatra T97 to samochód, który mógł stać się „samochodem ludu” — gdyby nie burzliwa historia polityczna i hamujące procesy decyzyjne. Dziś egzemplarze, nawet te z dużym dystansem przebiegu i do remontu, osiągają ceny, które pokazują, że motoryzacyjna pamięć nie zapomina takich konstrukcji.

Link do aukcji: https://bringatrailer.com/listing/1938-tatra-t97/