Renault

Bracia Renault i wczesne innowacje

Renault powstał w 1899 roku, założony przez trzech braci: Louisa, Marcela i Fernanda Renault, przy czym to właśnie Louis, najmłodszy z całej trójki, odpowiadał osobiście za techniczne aspekty pierwszych konstrukcji, w tym za opatentowanie skrzyni biegów z bezpośrednim przełożeniem, rozwiązania, które szybko zostało przyjęte przez większość ówczesnych producentów samochodów na całym świecie. Ta wczesna innowacja techniczna, wprowadzona jeszcze przed przełomem XIX i XX wieku, dobrze pokazuje, że Renault od samego początku swojego istnienia funkcjonował jako firma o wyraźnych ambicjach inżynierskich, a nie wyłącznie jako kolejny z licznych ówczesnych producentów pojazdów mechanicznych. Historia firmy naznaczona jest tragicznym epizodem z 1903 roku, gdy Marcel Renault zginął w wypadku podczas wyścigu Paryż-Madryt, jednego z najbardziej niebezpiecznych wydarzeń motoryzacyjnych swojej epoki, rozgrywanego na publicznych drogach bez odpowiedniego zabezpieczenia trasy. Ta tragedia, obok kilku innych podobnych wypadków tego samego wyścigu, przyczyniła się bezpośrednio do zaostrzenia regulacji dotyczących wyścigów samochodowych na drogach publicznych w całej Europie, a dla samej firmy Renault oznaczała utratę jednego z dwóch braci technicznie odpowiedzialnych za rozwój marki, co miało istotny wpływ na dalszy kierunek jej rozwoju.

4CV i powojenna demokratyzacja motoryzacji

Powojenna historia marki nierozerwalnie łączy się z modelem 4CV, zaprezentowanym w 1946 roku jako pierwszy francuski samochód wyprodukowany w liczbie przekraczającej milion egzemplarzy, co czyniło go bezpośrednim odpowiednikiem roli, jaką w Niemczech odgrywał Garbus Volkswagena. 4CV, z tylnym silnikiem i kompaktowym nadwoziem, umożliwił powojennej francuskiej klasie średniej dostęp do indywidualnej motoryzacji na skalę wcześniej niedostępną, stając się jednym z symboli powojennej odbudowy gospodarczej Francji, prowadzonej w dużej mierze pod hasłem demokratyzacji dóbr konsumpcyjnych wcześniej zarezerwowanych dla zamożniejszych warstw społeczeństwa. Nie sposób pominąć też roli, jaką w powojennej historii marki odegrał model Dauphine, wprowadzony w połowie lat 50. jako bezpośredni następca 4CV, kontynuujący filozofię niedrogiej, dostępnej motoryzacji dla francuskiej klasy średniej, choć spotykający się z pewnymi problemami jakościowymi w momencie eksportu na rynek amerykański, gdzie surowszy klimat i inne warunki eksploatacji ujawniły słabości konstrukcyjne niedostrzegane wcześniej na rynku europejskim. Ten epizod, choć w krótkim okresie zaszkodził reputacji marki na rynku amerykańskim, dostarczył jednocześnie cennych doświadczeń inżynierskich, wykorzystanych następnie przy projektowaniu kolejnych modeli marki, w tym poprawie ich odporności na trudne warunki klimatyczne i intensywną eksploatację.

Alpine A110 i sukcesy rajdowe

Model Alpine A110, produkowany od połowy lat 60. przez niezależną wówczas markę Alpine, ściśle współpracującą technicznie z Renault, a ostatecznie w pełni wchłoniętą przez francuski koncern, reprezentuje zupełnie inny, znacznie bardziej sportowy rozdział w historii marki. A110, wyposażona w wyjątkowo lekkie nadwozie z włókna szklanego oraz silnik umieszczony centralnie za kabiną kierowcy, odniosła spektakularny sukces w rajdach samochodowych na przełomie lat 60. i 70., zdobywając między innymi mistrzostwo świata konstruktorów w rajdach w 1973 roku, w pierwszym oficjalnym sezonie tych zawodów rozgrywanych pod tą nazwą. Warto podkreślić, że Renault, poprzez akwizycję Alpine, zyskał dostęp do technologii i doświadczenia sportowego znacznie przekraczającego to, co byłoby możliwe do wypracowania wyłącznie w ramach standardowej, masowej działalności produkcyjnej głównej marki. Ta relacja między dużym, masowym producentem a mniejszą, wyspecjalizowaną marką sportową, funkcjonującą w ramach tej samej struktury korporacyjnej, przypomina podobne układy istniejące u innych europejskich koncernów, w tym relację między Volkswagenem a Audi w kontekście sukcesów rajdowych ery Quattro.

Pionierska rola w turbodoładowaniu F1

Renault odegrał też istotną, choć często niedocenianą rolę pioniera w rozwoju technologii turbodoładowania w Formule 1, wprowadzając ją do tej dyscypliny na przełomie lat 70. i 80. jako pierwszy producent, mimo początkowego sceptycyzmu ze strony rywali i komentatorów, przekonanych o niewystarczającej niezawodności tego rozwiązania w warunkach ekstremalnych obciążeń wyścigowych. Ostatecznie technologia turbodoładowania, początkowo wyśmiewana jako francuski eksperyment skazany na porażkę, zdominowała stawkę Formuły 1 w ciągu zaledwie kilku sezonów, co dziś przywoływane jest jako przykład tego, jak odważne, początkowo niedoceniane decyzje techniczne mogą fundamentalnie zmienić kierunek rozwoju całej dyscypliny sportowej.

Renault 5 i Renault 5 Turbo

Model Renault 5, wprowadzony na rynek w 1972 roku, reprezentuje kolejny istotny rozdział w historii marki – kompaktowy, praktyczny hatchback, którego stylistyka i codzienna użyteczność na dekady wpłynęły na kształt całego segmentu samochodów miejskich we Francji i szerzej w całej Europie. Wersja Renault 5 Turbo, radykalnie zmodyfikowana technicznie poprzez przeniesienie silnika za kabinę kierowcy oraz zastosowanie znacznie poszerzonego, agresywnego nadwozia, zbudowana została specjalnie z myślą o rajdach Grupy 4, a następnie Grupy B, reprezentując zupełnie inny, znacznie bardziej ekstremalny kierunek rozwoju tej samej, pierwotnie skromnej i niedrogiej platformy technicznej.

Renault 16 i innowacje techniczne

Nie sposób pominąć też technicznego znaczenia modelu Renault 16, wprowadzonego w 1965 roku i uznawanego za pierwszy nowoczesny hatchback klasy średniej w historii europejskiej motoryzacji, łączącego praktyczność nadwozia typu kombi z elegancją sedana oraz z rewolucyjnym jak na tamtą epokę rozwiązaniem w postaci przesuwnej, regulowanej tylnej kanapy. Ten model, choć dziś rzadziej przywoływany niż bardziej rozpoznawalne Renault 4 czy Renault 5, w istotny sposób wpłynął na kierunek rozwoju całego segmentu samochodów rodzinnych w Europie, wyprzedzając o kilka lat podobne rozwiązania wprowadzane później przez konkurencyjnych producentów. Osobnym, interesującym wątkiem w historii marki jest rozwój technologii silników wysokoprężnych do zastosowań masowych, w czym Renault, podobnie jak Fiat i Volkswagen, odegrał istotną rolę na przestrzeni kolejnych dekad, konsekwentnie inwestując w rozwój jednostek diesla o coraz lepszych parametrach osiągowych i emisyjnych, co miało szczególne znaczenie na francuskim rynku wewnętrznym, gdzie silniki wysokoprężne cieszyły się przez dekady wyjątkowo dużą popularnością w porównaniu z innymi krajami europejskimi.

Dacia i francuskie państwo jako udziałowiec

Warto też przyjrzeć się bliżej relacji Renault z rynkiem wschodnioeuropejskim, gdzie francuska marka, podobnie jak Fiat, licencjonowała swoje konstrukcje lokalnym producentom, w tym rumuńskiej Dacii, założonej w 1966 roku właśnie w oparciu o technologię i wsparcie techniczne udzielone przez Renault. Ta relacja, trwająca w zmodyfikowanej formie do dziś, gdy Dacia funkcjonuje jako pełnoprawna marka w ramach koncernu Renault, pokazuje długofalowe, strategiczne podejście francuskiego producenta do rozwoju rynków wschodnioeuropejskich, prowadzone konsekwentnie już od czasów zimnej wojny, gdy tego typu współpraca gospodarcza między Zachodem a krajami bloku wschodniego była wciąż relatywnie rzadkim zjawiskiem. Warto również wspomnieć o roli Renault jako firmy silnie związanej historycznie z francuskim państwem, które przez dekady po drugiej wojnie światowej było głównym udziałowcem koncernu w ramach polityki nacjonalizacji kluczowych gałęzi przemysłu, prowadzonej przez powojenne rządy Francji.

Rynek kolekcjonerski

Rynek kolekcjonerski klasycznych Renault rozwija się w sposób silnie powiązany z francuską tożsamością kulturową poszczególnych modeli oraz ich historycznym znaczeniem technicznym i sportowym. Alpine A110, ze względu na swoją rajdową historię oraz relatywnie niewielką liczbę zachowanych egzemplarzy, od lat cieszy się statusem jednego z najbardziej pożądanych francuskich klasyków, z cenami dobrze udokumentowanych egzemplarzy regularnie rosnącymi na przestrzeni ostatniej dekady. Renault 5 Turbo, ze względu na swój radykalny charakter techniczny oraz ograniczoną liczbę wyprodukowanych egzemplarzy, podobnie cieszy się rosnącym zainteresowaniem kolekcjonerów poszukujących autentycznych, niezmodyfikowanych samochodów homologacyjnych z epoki najbardziej ekstremalnych rajdów Grupy B.

Czym interesuje się Klasykami.pl

W tekstach o Renault na Klasykami.pl staramy się pokazywać markę przez pryzmat jej technicznych innowacji oraz sportowego dziedzictwa, wykraczającego daleko poza powszechne skojarzenia z niedrogimi samochodami miejskimi. Interesują nas mniej znane epizody z historii marki, w tym rola Alpine w budowaniu sportowej reputacji koncernu, pionierska rola Renault w rozwoju turbodoładowania w Formule 1, a także techniczne detale odróżniające najbardziej ekstremalne, rajdowe wersje popularnych modeli marki od ich standardowych, drogowych odpowiedników. Ciekawi nas też sposób, w jaki francuska marka radziła sobie z rolą narzędzia polityki przemysłowej państwa, nie tracąc przy tym zdolności do wprowadzania realnych, wpływowych innowacji technicznych, konsekwentnie stosowanych następnie przez konkurencyjnych producentów w całej Europie i poza nią. Poniżej znajdziesz artykuły Klasykami.pl poświęcone klasycznym Renault.